خبرگزاری مهر - گروه اجتماعی: با وجود همه آگاهی رسانی و تلاش برای نشان دادن چهره واقعی اعتیاد و معتاد در جامعه اما هنوز علت افتادن بسیاری از افراد در دام این بلای خطرناک نبود شناخت کافی و درست و یا شناخت نادرست از این مسئله است.

به گزارش خبرنگار مهر، داشتن باورها و تصورهای غلط از خطرات و عواقب اعتیاد موجب شده است تا بسیاری از افراد به دلیل همین نا آگاهی با آسان گرفتن این بحران پرخطر اجتماعی به راحتی در دام آن گرفتار شوند.

واقعیت این است که تعدادی از این باورهای غلط چنان در میان برخی از گروههای اجتماعی ریشه دار و بدیهی جا افتاده است که در پاره ای مواقع مخالفت با آنها غیر طبیعی می نماید.

به همین دلیل نیز رسانه ها و گروههای مرجع باید با پررنگ کردن خطر این باورها که عامل اعتیاد بسیاری از افراد است خطرات آن را برای جامعه و به ویژه گروههای در معرض خطر گوشزد کنند.  

در همین رابطه دکتر هومان نارنجیها مدیرکل پیشگیری و فرهنگی ستاد مبارزه با مواد مخدر در مطلبی که در اختیار خبرگزاری مهر قرار داده است بخشی از مهمترین این باورهای غلط را مورد اشاره قرار داده است.

1- با یک بار مصرف مواد کسی معتاد نمی شود!

تحقیقات نشان داده است مواد اعتیادآور به محض ورود به سیستم عصبی (حتی برای بار اول) برخی مراکز ترشح کننده دوپامین را در مغز خاموش می کنند. تصاویر MRI رنگی از مغز معتادان و مقایسه آن با افراد سالم نشان می دهد که افراد سالم، مغزی درخشنده با رنگ های متنوع دارند اما افراد معتاد از یک مغز خاموش با تصویری سیاه و تیره برخوردارند. علت این مسئله همان قطع ترشح دوپامین و سایر واسطه های شیمیایی در مغز است.

افراد مصرف کننده (پس از مصرف) با وسوسه به دنبال جایگزینی برای همان واسطه های از دست رفته هستند و این بی قراری و میل به مصرف تا زمان مصرف مجدد ادامه می یابد که این زمینه های اولیه اعتیاد است. پس می توان گفت: آری، حتی یک بار مصرف مواد مخدر نیز اعتیاد آور است.

2- مصرف تفننی مواد مخدر کسی را معتاد نمی کند

بسیاری از جوانان که مصرف مواد را آغاز می کنند بر این باورند که مصرف تفننی منجر به اعتیاد نمی شود و گمان می کنند

بسیاری از جوانان که مصرف مواد را آغاز می کنند بر این باورند که مصرف تفننی منجر به اعتیاد نمی شود و گمان می کنند می توانند سالها مواد را مصرف کنند و خوب و سرحال باقی بمانند. همین طرز تفکر و باور غلط، زمینه ساز اعتیاد است

می توانند سالها مواد را مصرف کنند و خوب و سرحال باقی بمانند. همین طرز تفکر و باور غلط، زمینه ساز اعتیاد است و بسیارند معتادانی که سالهاست مواد مصرف می کنند و شدت اعتیادشان افزایش یافته اما خود را معتاد نمی دانند.

اگر بتوانید جواب این سئوال را بدهید، می توانید ریشه های این باور غلط را نیز بشناسید. سئوال این است: همه می دانند اعتیاد بد است اما چرا جوانان معتاد می شوند؟

مشکل اینجاست که جوانان مصرف کننده گمان می کنند معتاد نیستند یا به نیت اعتیاد مواد را آغاز نکرده اند و این مصرف تنها جنبه تفنن دارد.

3-  مواد اعتیادآور برای افراد بالای 50 سال ضرر ندارد و مفید است!

این تصور باطل که مواد مخدر مانند تریاک، فرد را جوان نگه می دارد، قند خون و فشار بالای خون را درمان می کند، زمان روابط زناشویی را به تاخیر می اندازد و تقویت کننده قوای جنسی است پایه علمی و درستی ندارد.

چه بسیارند افرادی که با مصرف این مواد در روابط زناشویی دچار مشکل شدید هستند. معتادان فراوانی هستند که به دنبال سکته مغزی با قند خون بسیار بالا و فشار شدید خون در بیمارستانها بستری شده اند.

شاید در مصارف اولیه، مقداری قند خون یا فشار خون افت پیدا کند اما به یاد داشته باشیم که این مواد درمان محسوب نمی شوند. چه بسا که نوشیدن مقادیر زیادی آبلیمو نیز فشار خون را کاهش دهد، آیا می توان به یک بیمار قلبی تا آخر عمر برای درمان فشار خون وی آبلیمو داد؟ باید دانست که مواد مخدر برای هیچ بیماری درمان نیست.

 4- باید هر چیز را در زندگی یک بار تجربه کرد!

برخی افراد بر این باورند که هر خطری ارزش یک بار تجربه کردن را دارد. حال باید از آنان پرسید که اگر سوزنی آغشته به ویروس هپاتیت B یا ایدز داشته باشیم، حاضرند آن را یک بار وارد بدن خود کنند؟ آیا این افراد حاضرند با یک فرد مبتلا به

باید بدانیم هر فرد معتاد در هر جایگاهی که قرار گرفته است اگر معتاد نبود در جایگاهی صدها برابر بهتر قرار داشت. اگر معتادی را می شناسید که یک فروشگاه دارد، بدانید که اگر معتاد نبود پنج فروشگاه داشت

آنفولانزای خوکی یک بار روبوسی کنند؟

خطر اعتیاد آوری مواد مخدر نیز کمتر از مثالهای یاد شده نیست. پس نمی توان هر خطری را تجربه کرد. این عقل انسان است که با توجه به شرایط و در نظر گرفتن میزان خطر موجود، تعیین خواهد کرد که اقدامی انجام بشود یا نه.

پس اگر آن عقل سلیم وجود داشته باشد، باید بدانیم که حتی یک بار مصرف مواد مخدر اعتیادآور است و مصرف آن دستاوردی جز اعتیاد برای فرد به همراه ندارد.

5- مواد مخدر همیشه از سوی یک آدم خلاف کار با چهره ای خطرناک به من تعارف می شود!

باید بدانیم که داستان آغاز اعتیاد این طور نیست. معتادان بسیاری وجود دارند که اولین بار مواد را از پسرخاله، پسرعمو، یک دوست صمیمی یا یکی از بستگان و اعضای درجه یک خانواده دریافت کرده اند. این تصور که افراد ذکر شده هیچ وقت بد مرا

در مورد مصرف مواد مخدر به هیچکس نمی توان اعتماد کرد. باید بدانید که هر کس مصرف مواد مخدر را به شما پیشنهاد کند، دشمن شماست

نمی خواهند و اتفاقی برای من نخواهد افتاد، یکی از عوامل اولیه ایجاد کننده اعتیاد است.

در مورد مصرف مواد مخدر به هیچکس نمی توان اعتماد کرد. باید بدانید که هر کس مصرف مواد مخدر را به شما پیشنهاد کند، دشمن شماست. البته ذکر این نکته الزامی است که در بسیاری از موارد، افراد پیشنهاد دهنده نیز به علت ناآگاهی سعی می کنند این مواد را به نزدیکان خود پیشنهاد دهند اما غافل اند که این به معنای آغاز اعتیاد است و ناخواسته در حق نزدیکان خود دشمنی می کنند.

6- معتادینی وجود دارد که کارتن خواب و بیچاره نشده اند و حتی برخی از آنان از نظر اقتصادی و اجتماعی جایگاه خوبی دارند!

باید بدانیم هر فرد معتاد در هر جایگاهی که قرار گرفته است، اگر معتاد نبود در جایگاهی صدها برابر بهتر قرار داشت. اگر معتادی را می شناسید که یک فروشگاه دارد، بدانید که اگر معتاد نبود پنج فروشگاه داشت.

مواد موجود در بازار ناخالصی بسیار مانند پودر استخوان، خاک، فضولات حیوانی، پودر سمی سرب و لوله بازکن و ... دارند، پس کسی که این مواد را مصرف می کند به طور قطع آدم سالمی نیست. باید بدانیم، مواد مخدر در زندگی هر انسانی نقش ترمز و بازدارنده از موفقیت را دارد. تجربه نشان داده است که هیچکس با مصرف مواد مخدر حتی یک پله نیز بالا نرفته است.

برای درمان بهتر و موثر تر سوء مصرف مواد،نیاز به آگاهی والدین و مربیان و اهالی آموزش و پرورش با

این مواد و نشانه های ابتلای نوجوانان و جوانان هست.لازم هست همه بدانیم:

1-    سوءمصرف مواد شایع است.

2-    باور غلطی  در میان گروه جوانان هست که الکل و حشیش اعتیادآور نیستند.این باور را به چالش بکشید.

3-    سیگار،الکل و حشیش به عنوان دروازه های ورودی برای سایر مواد به شمار می روند(در یکی از مطالب قبلی نیز اشاره شده است).

4-    خیلی از اوقات سوء مصرف مواد نشانه و علامت خاصی ندارد.بنابراین به دنبال نشانه های تابلو و برجسته ی افراد معتاد در جوانان نباشید.

5-    هرگونه تغییر در رفتار و عملکرد روزانه را به عنوان هشدار در نظر بگیرید.تغییر در الگوی خواب و بیداری،تغییر در خورد و خوراک،تغییر در روابط دوستانه،غیبت از کلاس،افت تحصیلی و ...ممکن است نشان از ماجرای آغاز مصرف مواد باشد.

6-    البته علایم ونشانه های بالا در برخی بیماران روان پزشکی(بدون سوءمصرف مواد) نیز مشاهده می شود.از پزشکان و مشاوران باتجربه کمک بخواهید.

آن صبح نخستین بهاری که ز شادی
می آورد از چلچله پیغام، شمایید!

آن دشت طراوت زده آن جنگل هشیار
آن گنبد گردننده ی آرام شمایید!

خورشید گر از بام فلک عشق فشاند،
خورشید شما، عشق شما، بام شمایید!

نوروز کهنسال کجا غیر شما بود؟
اسطوره ی جمشید و جم و جام شمایید!

عشق از نفس گرم شما تازه کند جان
افسانه ی بهرام و گل اندام شمایید!

هم آینه ی مهر و هم آتشکده ی عشق،
هم صاعقه ی خشم ِ بهنگام شمایید!

امروز اگر می چمد ابلیس، غمی نیست
در فنّ کمین حوصله ی دام شمایید!

گیرم که سحر رفته و شب دور و دراز است،
در کوچه ی خاموش زمان، گام شمایید!

ایّام ز دیدار شمایند مبارک
نوروز بمانید که ایّام شمایید!

آیا می دانید که صرف غذای خانوادگی با فرزندان باعث کاهش خطر سومصرف مواد در آنها می شود؟

محققان مرکز ملی مطالعه ی سومصرف مواد و اعتیاد(CASA) در دانشگاه کلمبیا در ایالات متحده مشاهده کرده اند که هرچه  کودکان دفعات بیشتر ی با خانواده هایشان شام بخورند،احتمال آن که به مصرف سیگار،الکل یا سومصرف مواد بپردازند کمتر می شود

.

در واقع، گفت و گو ها و صحبت هایی که در سر سفره ی غذا انجام می شود،این فرصت را به دست می دهد تا والدین از افکار و مسایل فرزندان شان آگاهی بیشتری بیابند و آنها و مشکلات شان  را بهتر درک کنند.این یافته همخوانی با این نکته ی ثابت شده دارد که همراهی و درگیر شدن والدین با زندگی و برنامه های جوانان یکی از موثرترین راه های پیشگیری از سومصرف مواد در ایشان است.

کودکان و نوجوانانی که به طور مرتب با خانواده های شان شام می خورند:

-نسبت به نوجوانانی که این کار نمی کنند ،خطر ابتلا به سومصرف مواد در ایشان نصف می شود،

-احتمال کمتری هست که دوستان استفاده کننده از مواد داشته باشند،

-سطح پایین تری از تنش و استرس را دارند،

-اظهار می کنند که والدین شان از آنها راضی اند و به آنها اعتماد دارند،

-نمرات  بهتری  در مدرسه کسب می کنند،

-هیجانات مثبت و روابط دوستانه ی خوبی دارند،

-خطر کمتری برای افکار خودکشی دارند.

منبع:

آرام آرام خواهید مرد،
اگر سفر نکنید،
اگر کتاب نخوانید،
اگر به صداهای زندگی گوش ندهید،
اگر آنچه می کنید ارزیابی نکنید،
آرام آرام خواهید مرد
وقتی که "عزت نفس "خود را بکشید،
و وقتی که به دیگران امکان ندهید که به شما کمک کنند،
آرام آرام خواهید مرد
اگر بنده عادتهای خود شوید،
و هر روز بر همان مسیرهایی که پیوسته می روید، بروید...
اگر مسیر خود را عوض نکنید،
اگر لباسهایی به رنگهای مختلف نپوشید،
و با کسانی که نمی شناسید صحبت نکنید،
آرام آرام خواهید مرد
اگر از عشق ورزیدن پرهیز کنید،
و همه آن احساساتی که انسان را آشفته می سازد،
و کسانی که باعث می شوند تا چشمان شما برق زند،
و قلب شما از عشق به تپش در آید،
آرام آرام خواهید مرد
وقتی که از کارتان راضی نیستید یا از عشق خود گله دارید و قصد ندارید که زندگی تان را تغییر دهید،
اگر خطر نکنید و به دنبال آنچه که در مقابل نامطمئن ها - بی خطر است نروید،
اگر به دنبال رویای خود نروید،
اگر به خودتان اجازه ندهید که حداقل برای یک بار هم که شده از نصیحت های قابل درک فرار کنید.
امروز زندگی کردن را آغاز کنید
امروز دل را به دریا بزنید
کاری انجام دهید
به خودتان اجازه ندهید که آرام آرام بمیرید
و فراموش نکنید که همواره با نشاط باشید

پابلو نرودا

جامعه ي معتاد همه چيزش معتاد است و مدارس و آموزشگاه هاي ما از اين امر مستثنا نيستند.

مدتي است كه درباره ي اعتياد در مدارس صحبت مي شود.آمارهايي درمورد درصد دانش آموزان معتاد ارايه و كمي بعد تكذيب مي شود.

واقعيت آن است كه دانش آموزان از چند حهت در خطر اعتياد هستند:

- والدين و اعضاي معتاد خانواده

ثابت شده است كه در خانواده هايي كه يكي از والدين يا برادران و خواهران گرفتار اعتياد است،خطر ابتلاي فرزندان به اعتياد افزايش مي يابد/دانش آموزاني كه در چنين خانواده هايي هستند،در معرض خطر به شمار مي روند.

- جامعه ي معتاد

براي بازار كثيف مواد مخدر،مدارس و جمعيت انبوه دانش آموزان هميشه وسوسه آور است.هم باند هاي خلاف كار و هم افراد معتاد،چشم به راه طعمه هاي ساده دلي هستند كه مي توانند مشتريان دايمي آنها شوند...و ساده دل تر و در دسترس تر از دانش آموز كيست؟

- محيط مدرسه

اين محيط شامل دربان و سرايدار احتمالا معتاد تا افراد بيمار در كادر آموزشي و نهايتا دانش آموزان معتاد است.

بنابر اين ،مهرماه اگر فصل شكوفايي مدارس و آموزشگاه هاست،فصل خطر پذيري و آسيب احتمالي بچه هاي ما نيز ممكن است باشد/

شايد اولين قدم در پيشگيري از اعتياد در دانش آموزان،پذيرفتن پديده اي به عنوان اعتياد در مدارس است.با فرو كردن سر خود در برف نمي توان به جنگ واقعيت هاي زشت جامعه رفت.

در قدم هاي بعدي،تلاش براي آگاه ساختن خانواده ها و دانش آموزان از خطر اعتياد مي تواند راه گشا باشد.مي توان با آموزش هاي درست و توان مند ساختن دانش آموزان،نه تنها از خطر ابتلاي ايشان به اعتياد جست،بلكه به آنها اين امكان را داد كه نه امروز و نه در آينده در برابر خطرات آسيب هاي اجتماعي از جمله اعتياد،متزلزل نباشند و به عنوان افراد بزرگسال نيز بتوانند زندگي سالم و متعادلي را سپري كنند/

 توصيه ي عملي به خانواده ها:

با آموزشگاه و مربيان فرزندان خود در ارتباط باشيد و براي هرگونه تغيير رفتار يا افت تحصيلي آنها،از مشاورين و روان شناسان ياري بخواهيد!

معمولا وابستگي به مواد با اختلالات ديگر رواني همراه است كه نبايد از نظر دور داشته شوند/امروزه ثابت شده كه افراد بيمار  علاوه بر اعتياد از مشكلات ديگري چون افسردگي،اضطراب،دردهاي رواني،اختلالات شخصيت و... رنج مي برند و عدم درمان بيماري هاي همزمان [1] مي تواند از عوامل برگشت بيماري در گذر زمان باشد.

به همين خاطر با سم زدايي تنها نبايد فكر كنيم كه وظيفه درماني ما تمام شده است بلكه با پيگيري و درمان مشكلات رواني موجود تلاش كنيم كه فرد معتاد به خانه تاريك خود باز نگردد.

مراقب اعتیاد به ترامادول باشید/

البته علت مصرف مواد و وابستگي به آنها چندگانه است(همان طور كه در مطلب پيشين از آن به عنوان چند عاملي يا مولتي فاكتوريال نام برديم) اما در ميان افراد معتاد چندين مسئله ممكن است زمينه ساز روي آوردن به مواد باشد:

1-برخي دچار مسايل رواني و هيجاني هستند و از اضطراب يا افسردگي رنج مي برند.اين افراد يا به تجربه  يا به توصيه ي نادوستان و ناآگاهان در مي يابند كه با مصرف مواد اضطراب شان كم مي شود يا  ظاهرا جرات و اعتماد به نفس شان بهبود پيدا مي كند. متاسفانه ادامه ماجرا چنان كه مي دانيد،زياد خوشايند نيست.وابستگي باعث مي شود پس از مدتي خود مواد و تهيه و مصرف آن موجب اضطراب و افسردگي شود.اساسا برخي از افسردگي ها در اثر مواد تشديد شده يا بهبودي كمي با درمان مي يابند.

2-باورهاي غلط نيز مي تواند موجب مصرف مواد شود.اينكه براي درمان بيماري هاي قلبي يا ديابت ،مصرف مواد مفيد است و حتي ادعا مي شود خود پزشك توصيه به مصرف مواد كرده است!يا اينكه اگر مواد را ترك كنند ،ممكن است دچار سكته يا عارضه هاي خطرناك شوند!

3-برخي موارد مانند درد هاي مزمن يا مشكلات جنسي چون زود انزالي مردان ،به اشتباه و توصيه هاي غلط،موجب روي آوردن به مصرف مواد  مي شود.

بايد تاكيد شود كه امروزه درمان هاي بسيار خوبي براي اضطراب،افسردگي،دردهاي مزمن و يا زود انزالي در دسترس است.از سوي ديگر،خود درماني با مواد،از چاله به چاه افتادن است،چرا كه تاثير بهبودي ناشي از مواد گذرا اما تاثيرات منفي ناشي از اعتياد و وابستگي طولاني و مهم است.